Vol verwachting kijk ik uit naar de najaarsdag van Netwerk Platteland. Vanmiddag mag ik een workshop geven over web2.0. Ik zal betogen dat de nieuwe manieren waarop mensen elkaar vinden, ontmoeten en samenwerken iets verandert. Nieuwe patronen voor organisatie en communicatie.

Maar dat die nieuwe mogelijkheden het meest zin hebben als we ze benutten voor wat er toe doet voor ons: de eigen omgeving, de mensen die we al kennen, ons eigen netwerk. Het vertrouwde weefsel van contacten en communicatie wat ons voorziet van informatie en waarbinnen we opereren om dingen gedaan te krijgen.

De titel van mijn verhaal is:”Vertrouwd weefsel, nieuwe patronen”

Hier zijn de slides

Metropolen en monoculturen

Miljoenensteden die gevoed worden door een grootschalige gespecialiseerde landbouw ergens ver weg: “metropolen en monoculturen”. En ondertussen in NW Europa een parkerig platteland waar iedere poging tot serieuze voedselproduktie strandt in geurkcirkels, natuur en ontpoldering.

Dat is het doemscenario in de hoofden van vele nederlandse boeren nu de Europese landbouwsteun afgebouwd raakt. Markten worden opener, maar de
wereldmarkt beloont slechts de aanbieder met de laagste prijs. De maatschappij eist -terecht- zorg voor mens, dier en omgeving. De meeste boeren zien de zorg voor die omgeving ook als belangrijke waarden van hun boerzijn, die ze logischerwijs ‘inbakken’ in het produceren van voedsel -maar vervolgens is de prijs die ze ontvangen voor hun produkten te laag om voort te bestaan.

Slag maken naar gezond platteland; met hulp van internet

Hóe precies vanuit de huidige onzekerheid te komen tot een duurzaam gezond platteland, dat weet niemand. Wel zijn er veel ideeen over. Dynamische, meer lokale economische kringlopen zijn er één van. Hoewel bevolkingskrimp dreigt, is het nederlandse platteland relatief dichtbevolkt. Agrarisch plattelanders zijn maar een minderheid. Een sterkte; zo kunnen plattelanders produkten kopen en van onder af bijdragen aan een duurzaam gezond platteland, mét voedsel produktie.

Via GUUS worden allerlei mensen en initiatieven die bijdragen om die slag te maken zichtbaar gemaakt.

En dat gaat steeds beter! Voorlopers in de landbouw- en plattelandswereld zijn langzaam aan het ontdekken hoe we internet kunnen benutten om samen te praten en te leren. Met foodlog.nl als grote motor waaiert zich een debat uit over internet, met uitlopers naar en vanuit dagbladen en de Rode Hoed.
In de laatste twee maanden zijn daar inhoudelijke discussies op agd.nl (agd.foodlog door Dick Veerman) en boerderij.nl (door mij) bij gekomen.

Vele individuen, soms onder eigen naam, nemen deel. Velen van hen zijn natuurlijk ook via werk betrokken en zo zijn LNV, wageningse clubs, LTO, boeren nu ook online ‘in gesprek’.
Online en offline verbinden

Tijdens het Plattelands parlement een maand geleden (10 oktober, in Lunteren) ging het over krimp, duurzame dorpen. En ook over bewoners inbreng en burgerparticipatie. Hoewel de resultaten online te vinden zijn was ik verbaasd in inhoud van de dag nergens het woord internet of ict tegen te komen. In mijn visie is internet een belangrijk hulpmiddel om de slag te maken en mensen bijeen te brengen.

GUUS.net en Vitaal Platteland

LNV wil GUUS inzetten in de Kennisarrangementen van Kennisnetwerk Vitaal Platteland. Ondertussen is een technische overhaul aan GUUS bezig.
Binnenkort meer.

Sanne Roemen heeft gister een verhaal gehouden op de cursus van WUR/ Wageningen Business School “Plattelandsontwikkeling3.0“.

Eerder ging het hier op deze blog over die cursus. Via Twitter heb ik gehoord dat verhaal van Sanne wellicht aanstekelijk was. Dat hopen we natuurlijk, om GUUS nog leuker en informatiever te maken met elkaar

Dorine Ruter was er bij en kan ook helpen bij vragen of ideeen om iets te gaan dóen met Platteland en Web2.0.

Maar waar het me in dit berichtje om ging: Hier staan handige links over webtools en GUUS op een rij.

Veel dank, Sanne.

Time: 10:00 – 18:00

Place: Lumen (Building 100, WUR). Droevendaalsesteeg 3, Wageningen

Participation: €80,- , Staff WUR, VHL and KLV-members: €40,-, Students: free

Registration: www.theruralidyll.nl or mail to ruw@wur.nl

Language: English

Het wordt GUUSzellig!

Vergeleken met een jaar geleden toen GUUS begon is steeds meer van het discours over platteland en landbouw online te volgen. En dat is goed, want het ’social web’ is daarvoor heel geschikt: langlopende, brede “gesprekken” tussen verschillende betrokkenen. Door via blogs of dicussies kennis te nemen van elkaar, te reageren op elkaar, ontstaat een proces wat ‘het echte leven’ ondersteunt, documenteert en kleur kan geven. Het discours wordt beter, toegankelijker en is achteraf terug te vinden. Kortom, heb je iets te zeggen, dan doe je er verstandig aan dat ook online te doen.

Wat gebeurt er zoal?

Velen doen dat al. Dick Veerman stelt op Foodlog.nl ’systeemfouten’ in ons agro-voedsel systeem aan de kaak.  Door zijn lenige inzichten, heldere taal en vooral de niet-te-bevatten toewijding waarmee hij disucussies modereert, slaagt hij erin allerlei verschillende soorten kennisdragers bijeen te krijgen. Adviseurs, boeren, LNVers, LTO, marketeers, voedingskundigen, én foodies nemen regelmatig plaats aan de online tafel van Foodlog. Voor wie vooral de landbouwkant van eten interesseert, sinds kort wekelijks met een dependance op AGD.nl (agrarisch dagblad).

Het grote nadeel: het wordt wel snel veel leeswerk met al die bijdragen. Wie weinig tijd heeft leze deze twee stukken, ze zijn een distillaat van al dat gepraat:
hier in de volkskrant van 19 sept, wat er fout gaat met boerenlandbouw; en de de boerensuper in handen van de agrarische sector als mogelijke oplossing om uit de fuik van de retail te komen.

De debattenreeks in de Rode Hoed over Landbouw en Voedsel krijgt betekenis door er na afloop samen mee te stoeien. Wederom gebeurt dat nu vooral op Foodlog (Deba 1, Debat 2 Rabbinge, Debat 2 vd Schans).

Verder op Foodlog: Een voorstel om voedsel produktie als maatschappelijke dienst te zien. Afkomstig van LTO varkensvoorvrouw Annechien ten Have en
concreet uitgewerkt in een idee voor een tussensegment voor varkensvlees.

Van der Schans (LEI) en ten Have (LTO) dringen dus aan op het versterken -sommigen spreken zelfs van ‘herstellen’- van de relatie tussen maatschappij en voedsel. Ook anderen doen dat:
LNV’s uitwerking van de voedselnota is te volgen via dit platform “Goed Eten”. De Taskforce Multifunctionele Landbouw werkt al langer aan de relatie tussen maatschappij en álle kernfuncties van het platteland; voedselproduktie en zorg, recreatie, educatie. Hier de laatste nieuwsbrief.

De middag van de SLA, waarbij SLA slaat op Stad Land Arrangementen, was zeer goed bezocht (zie video Marijke Vos op GUUS’blog. De week van de Smaak koos het friese “ús heit” bier als winnaar.

De komende editie van het Plattelandsparlement, 10 oktober, heeft een hele bijlage van het blad van KNHM gewijd aan Eten van Dichtbij.

Gemeenschapszin

De rode draad lijkt dus contact met je eten en je directe omgeving, gemeenschapszin. Door de opkomst van web2.0 of ‘the social web’ is het begrip Communities weer in een heel nieuw licht komen te staan. Bijvoorbeeld: kunnen lokale online communities de gemeenschapszin in buurten, dorpen, streken versterken? Door een deel van de interactie online te halen, maak je het zichtbaar, vindbaar en toegankelijk. Kan dit bijdragen aan regionale economie, lokale/regionale nutrientenkringlopen, sociale ontwikkeling? Kan het zelf-financierend? Kan zo’n online gemeenschap een soort bedrijf(je) zijn en wellicht zelfs taken als regio-journalistiek overnemen? (nu alle regiobladen ineenstorten).

Wat mij betreft hele spannende gedachten. Voordat het zover is hebben we nog heel wat te oefenen samen online. Lees hieronder hoe u mee kunt oefenen.

Gelinked op GUUS.net

Al het bovenstaande is door GUUS gelinked. GUUS is een goede gezamelijke antenne om het discours te volgen. Volg op guus.net wat andere
GUUSsers voor u ontsluiten en deel zelf ook mee. Lees hier hoe u ook kunt gaan taggen.

Twitter en GUUS

GUUS op Twitter is @GUUSnet. Op Twitter volgt GUUS meer dan 170 mensen die iets met platteland hebben. Ze sturen berichten door, soms verwijzen die naar interessante sites, soms vormen ze een soort ‘backchannel’ op het meer officiele debat op de plaatsen hierboven en soms ontstaat een geheel eigen debatje. Bijvoorbeeld de ‘verpaarding’ van het platteland werd alleen op Twitter besproken. Ook hier is het doel kennis te delen en mensen te verbinden. GUUSnet op Twitter kiest handmatig (meestal door @josien) relevante berichten van echte mensen en re-tweet die.  (de RT staat voor Re-Tweet, de @xyz laat zien dat de oorspronkelijke zender xyz was). Tweets die relevant zijn voor ‘platteland’ worden zo verspreid naar de volgers van GUUSnet op Twitter. Dus word je ge-retweet, dan is dat altijd met goede bedoelingen.

Door ook een Twitter account aan te maken en @GUUSnet te volgen kun je relevante nieuwe mensen ontdekken. Die kun je zelf gaan volgen, zo ontstaan dwarsverbanden.

Tot ziens online!

Marijke Vos – Middag van de S.L.A. (deel 2)

Deel 2 van de toespraak van Marije Vos, wethouder Gemeente Amsterdam, gehouden op 21 september 2009 bij de middag van de Stad Land Arrangementen in het FoodCenter van Amsterdam.

Marije Vos – Middag van de S.L.A. (deel 1)

Deel 1 van de toespraak van Marije Vos, wethouder Gemeente Amsterdam, op 21 september 2009 bij de middag van de Stad Land Arrangementen in het FoodCenter van Amsterdam.

Lage prijzen in de landbouw, met name tuinbouw (komkommer, paprika) en melk, zorgen ervoor dat de produktie keten en de waardeverdeling tussen boer, verwerker, super en consument goed onder de loep genomen wordt.

Duidelijk is dat de boer op dit moment te weinig krijgt, maar wie meer moet gaan betalen is niet duidelijk.

De een (JDvd Ploeg, veel boerenorganisaties maar niet LTO, Harmen Treur in NRC, Frank Verhoeven) zegt: reguleren, want landbouw, het produceren van voedsel, werkt nu eenmaal anders dan andere produkten. De markt kan  niet zorgen dat de kosten voor zorg voor omgeving en dierwelzijn voldoende “ingebouwd” worden.

Het heersend WTO en EU landbouwbeleid en anderen (LTO, Krijn Poppe) zeggen: reguleren zorgt ervoor dat we dingen blijven produceren die we goedkoper élders kunnen produceren. Je bent uiteindelijk duurder uit. Het gaat je opbreken want we zijn een sterk exporterend land. Daarbij, als je landbouw reguleert gaan anderen hun markt afschermen en dat is schadelijk voor industrie en diensten.

Dick Veerman van Foodlog wijst op een ander fenomeen. Is er sprake van een foodbubble, een waterhoofd richting het einde van de keten?

Veerman:

“Het grootste deel van de kosten van onze voeding zit niet meer in die voeding zelf of de verwerking ervan, maar in ontwikkeling, marketing, logistiek, verpakkingen en verkoopkosten. (…) Aan de productiekant zorgt schaalvergroting voor grote volumes -van enorme eenzijdigheid. In de verwerking wordt daarom gedifferentieerd binnen zoveel mogelijk dezelfde processen om ook daar zo groot mogelijke volumes te kunnen draaien. Door de kosten- en winstcumulatie aan het einde van de keten, wordt deze luchtbel steeds groter. Want wie wil er nou nog echt geld steken in het begin van de keten? De foodbubble maakt het voor levensmiddelenfabrikanten noodzakelijk om verder te differentiëren. Het zorgt voor omzet aan hun kant van de streep.” (lees meer in het volledige interview of de discussie)

Duidelijk is dat extra alternatieven voor afzet naast de supers welkom zouden zijn. Er is een trend(je?) om de band tussen consument en producent aan te halen. Foodprint (oa Onno) pleit voor voedsel, misschien zelfs varkens in de stad, Drees voor lokaal lekkers van de boer, Dick voor een boerensuper.
De boerderijverkoop, al dan niet via automaten langs de weg, wordt door Dorine belicht.

Het belang van de landbouw is relatief, want zelfs voor het platteland is landbouw maar een kleine economische drager of werkgever. Voedsel is slechts een van de banden tussen land en stad. .. maar voedsel raakt ons allemaal. Er zitten fundamentele keuzes achter de waardeketen discussie: hoe organiseren en financieren we oude én nieuwe functies van het platteland?

Gelinked op GUUS.net

Al het bovenstaande is door GUUS gelinked. GUUS is een goede gezamelijke antenne om het discours te volgen. Volg op guus.net wat andere
GUUSsers voor u ontsluiten en deel zelf ook mee. Lees hier hoe u ook kunt gaan taggen.

Twitter en GUUS

GUUS op Twitter is @GUUSnet. Ook hier is het doel kennis te delen en mensen te verbinden. GUUSnet op Twitter kiest handmatig (meestal door
@josien) relevante berichten van echte mensen en re-tweet die.  (de RT staat voor Re-Tweet, de @xyz laat zien dat de oorspronkelijke zender xyz was).
Tweets die relevant zijn voor ‘platteland’ worden zo verspreid naar de volgers van GUUSnet op Twitter. Dus word je ge-retweet, dan is dat
altijd met goede bedoelingen.

Door ook een Twitter account aan te maken en @GUUSnet te volgen kun je relevante nieuwe mensen ontdekken. Die kun je zelf gaan volgen, zo ontstaan dwarsverbanden.

Tot ziens op GUUS of Twitter!

Wageningen Business School (WBS) organiseert postacademische opleidingen, cursussen en in-company projecten op basis van de kennis en onderzoeksthema’s van Wageningen Universiteit. Dit najaar verzorgt WBS een cursus over plattelandsontwikkeling.

1. traditionele en nieuwe plattelandsmarkten;
2. institutionele verandering;
3. innovatievermogen;
4. sociaal kapitaal;
5. verduurzaming en
6. gebiedseigenheid (endogeniteit).

Allemaal onderdeel van plattelandsontwikkeling. Hoe kun je deze processen en hun onderlinge wisselwerking versterken?

Door te bouwen aan een collectief vermogen, kort gezegd door te “webwerken”.

Wat is de rol van beroepsmatige plattelandsontwikkelaars?

“bestendiging van bestaande netwerkrelaties of juist het zoeken naar nieuwe netwerkrelaties in de vorm van bijvoorbeeld stadplatteland verbindingen, naar gebiedsgerichte samenwerking tussen plattelandspartijen, nieuwe producentconsument relaties, publiekprivate samenwerking, herverdeling van verantwoordelijkheden tussen bestuurslagen, etc. Ofwel, voortbouwend op de eerdere terminologie, actief bezig met webontwerp.”

Hoe en wat, dat kun je leren in deze 2x 2-daagse cursus van Wageningen Business School. Lees hier meer.

Sanne Roemen, ontwikkelaar van Social Media based toepassingen, o.a. Guus.net, maakt ook deel uit van het docententeam, naast vele anderen.

’s Morgens twitterde Willem van Willem&Drees -lokale groenten en fruit in de lokale supermarkt- dat hij de wortels had gerooid.Bovenste foto.

Om 11.06 liet Dick Veerman, Foodlog weten

Om 15.00 laat NRC next blogger Stijn Bronzwaer weten:

UPDATE 15.00: Het krotenmoppen in Odijk (met gratis uitgedeelde wortels) is ten einde. Zoals Willem Treep al voorspelde was er meer pers dan publiek. Aanwezig onder meer: Trouw, vakblad Distrifood, 3FM en welgeteld één klant die het bericht via Twitter had opgepikt: Rob van Mook. De bedrijfsleider van Jumbo vond de aandacht “fantastisch”, laat Dick Veerman weten. “In september volgen er nieuwe acties.”

En mowker (de klant) stuurt bovenstaande foto van de worteltjes voor 0,00 euro.

UPDATE: Foodlog licht toe waarom het -al was het geen carrotmob volgens de regels- ergens goed voor is:

Het krotenmoppen dat gisteren per ongeluk en spontaan ontstond, leidde ertoe dat de pers en wat officials – LNV’ers, Biologica, Slow Food – uitrukten om te komen kijken wat er gebeurt bij de Jumbo in Odijk. Dikke aandacht voor Willem & Drees. Twee marketeers die iets heel sympathieks hebben bedacht. 1. Stoppen met hun baan voor een foodmultinational. 2. Hun kennis gebruiken om iets nuttigs te doen. 3. Iets doen voor boeren – Nederland realiseert het zich nog niet, maar varkensboeren en tuinders zijn er mogelijk volgend jaar niet meer. 4. Iets doen aan wat meer keuze in groenten en fruit voor ons consumenten. 5. Ervoor zorgen dat de uitstoot van uit hoofde van transport drastisch wordt teruggedrongen.
Hoe ze dat doen schreef ik gisteravond al. Kun je dat in meer winkels, dan sla je echt een enorme deuk in een pak boter.

Behalve welverdiende publiciteit voor Willem&Drees is er meer resultaat van het krotenmopje en de contacten die gelegd zijn. Blijkbaar ontstaat er een plannetje voor vervolg Krotenmoppen. Volg Foodlog!