Interview met Dorine Ruter over Landbouw en Zorg

Dorine heeft per email gereageerd op een paar vragen van mij. Bedankt Dorine!

Dorine, uit je bookmarks en blog blijkt een grote belangstelling voor zorglandbouw. Hoe komt dat? Waarom is landbouw en zorg -in combinatie- belangrijk volgens jou?

De verhalen die voorbij komen inspireren mij steeds. Hoe ex-verslaafden hun zelfvertrouwen terugkrijgen door de enorme warme benadering van verstandelijk gehandicapten met wie zij samenwerken op een boerderij, hoe mensen met een burn-out weer op krachten kunnen komen, een nieuw en natuurlijk tempo van werken vinden, hoe de boer extra maatschappelijke waarde aan zijn/haar bedrijf kan geven door deze sociale/zorgfunctie te vervullen. Het zijn vaak hele emotionele verhalen. Dat raakt me wel.

Mooi vind ik ook dat zoveel van die boeren echt vierkant achter hun werk staan (dat kan niet iedereen zeggen, denk ik) dat ze ook eigenlijk altijd openstaan voor bezoekers op de boerderij om uit te leggen hoe alles in zijn werk gaat. De opendagen in de zomer tellen zoveel deelnemende zorgboerderijen. Erg leuk om te zien. Ik denk dat die basis – dat geloven in je werk en daarover met anderen willen praten – van grote betekenis is voor de ontwikkeling van de sector, van het samen leren, elkaar inspireren, maar ook elkaar uitdagen en verder ontwikkelen.

Je bent ook betrokken bij de CoP “Farming for Health”

Dit is hoe mijn belangstelling in eerste instantie werd gewekt. Door de Community of Practice Farming for Health, waar mijn ETC collega Kees Manintveld lid van was. (zie ook hier voor meer info) Ik heb ze een aantal jaren geleden geholpen met het opzetten van een website, en ben toen aan de praat geraakt met één van de leden, Yvon Schuler van ORGYD. Een paar jaar achter elkaar organiseerde die groep mensen een grote bijeenkomst, waarna de internationale uitwisseling tussen de leden bijna een heel jaar weer stil lag. We zijn toen samen aan de slag gegaan om die uitwisseling wat meer aan te wakkeren. Is een moeilijke klus gebleken, en nog steeds, maar met de groeiende golf van interesse in landbouw en zorg binnen Europa neemt ook het aantal leden van de groep toe en vindt er meer uitwisseling plaats.

… en de organisatie van de ontmoetingsdag 13 jan. Waarom organiseren jullie deze dag? Wat moet er die dag gebeuren zodat
jullie blij naar huis gaan?

De ontmoetingsdag aanstaande dinsdag is voortgekomen uit een eerdere CoP dag afgelopen Juni (bij het LEI). Een van de deelnemers die middag, Jolanda van de Beek van de Stoas Hogeschool, was erg enthousiast om een vervolgbijeenkomst te organiseren. Haar enthousiasme heeft aanstekelijk gewerkt en Jolanda’s collega’s bij Stoas waren snel overtuigd. Er is een leuk programma samengesteld met twee sprekers in de ochtend, twee excursies in de middag en veel ruimte voor kennismaken en kennis delen daar omheen. De deelnemers die zich hebben ingeschreven zijn veelal zorgboeren, een aantal adviseurs en procesbegeleiders uit de sector, enkele onderzoekers en daarnaast een opvallend groot aantal mensen uit het onderwijs. Er is natuurlijk een aantal mensen (docenten en studenten) van Stoas zelf aanwezig, maar er heeft zich ook een grote groep docenten en een clubje studenten van MBO opleidingen uit heel het land aangemeld. Ik heb begrepen dat er een community of practice is opgezet waarbinnen een aantal MBO mensen bezig is om een curriculum op te stellen voor MBO onderwijs rondom landbouw en zorg. Ik hoop dat de deelnemers op deze dag allemaal iets voor elkaar kunnen betekenen. Dat mensen het gevoel hebben dat ze hun goede ervaringen konden delen, dat ze zelf nieuwe ideeën hebben opgedaan, of dat ze net de juiste vragen hebben gesteld om bepaalde verhalen boven water te krijgen. Alles wat er die dag gedeeld wordt is natuurlijk mooi meegenomen. Vanuit het CoP perspectief vindt ik het het mooiste als mensen het gevoel houden graag nog een keer verder te willen spreken met deze of gene. Eigenlijk hoop ik dus dat mensen “ontevreden” naar huis gaan en ook na deze bijeenkomst contact met elkaar zoeken.

We zitten eigenlijk al over de max van 40 deelnemers, maar misschien kunnen er nog twee a drie mensen bij. Tijdens de bijeenkomt in Juni hebben we besloten liefst 1 a 2 keer per jaar een bijeenkomst te organiseren, dus er komen nog nieuwe kansen. In Mei zal de internationale CoP workshop plaatsvinden, dit jaar in Pisa. Wellicht is de volgende Nederlandse bijeenkomst dan pas na de zomer? Dat hangt er ook vanaf of er mensen zijn die zo’n bijeenkomst willen organiseren. Hopelijk zijn er a.s. dinsdag nieuwe enthousiastelingen om dat stokje over te nemen!

Wat zijn volgens jou/jullie belangrijke issues op dit moment om landbouw en zorg verder te brengen?

Dat vind ik een moeilijke vraag. In Nederland is de sector al een dikke 25 jaar in ontwikkeling. In die tijd is er veel geleerd. Er zijn goede publicaties over landbouw en zorg, over de combinaties van verschillende soorten doelgroepen, over verrijking voor zowel cliënt als boer, hele kwaliteitshandboeken zelfs voor inrichten van de zorgfunctie op de boerderij. Opendagen, studiebijeenkomsten en andere gelegenheden te over om van elkaar te leren. Boeren die nu aan de slag willen als zorgboer vinden (relatief gezien!) een gespreid bedje.

Aan de andere kant lijken vrijwel alle zorgboeren permanent te zoeken naar nieuwe, betere manieren van opvang en begeleiding van cliënten, afzet van hun landbouw producten, nieuwe nevenactiviteiten, en daarnaast naar goede contacten met zorginstellingen en gemeenten over hun maatschappelijke rol en de wederzijdse verwachtingen. Vanuit de zorginstellingen wordt weer hard gezocht naar ondernemers die bepaalde kwaliteit en continuïteit kunnen garanderen voor de opvang van die vele, vele cliënten. Liefst in grote groepen, zodat het regelwerk per cliënt niet de pan uit rijst. Dan is er natuurlijk nog de vraag wie het allemaal moet gaan betalen. De zorgsector, met alle bezuinigingen? Draait de boer er zelf voor op, te bekostigen via de boerderijwinkel en die extra vergaderschuur? Of juist de gemeente en provincie, met alle budgetten en subsidies waarin maar weinig mensen goed de weg weten? Dat zoeken tussen al die opties en ontwikkelingen zal nog wel even doorgaan.

Wat mij persoonlijk opvalt is dat een ‘professionalisering’ van de sector door de ene partij als doel wordt gezien, door de ander juist als doembeeld, en door een derde weer als iets wat allang is bereikt. Wat professionalisering is, verschilt denk ik voor al die partijen. Keiharde cijfers presenteren, social return on investment meten, “gewoon” goed werk leveren, openstaan voor het niet-meetbare van het agrarisch werk. Dat zijn allemaal aspecten die bij elkaar komen wanneer die zeer diverse partijen elkaar opzoeken. Er wordt hard gewerkt aan nieuwe manieren van samenwerking, waarbij beide partijen krijgen wat zij zoeken. Zekerheid, continuïteit, en toch ook vrijheid om zichzelf te blijven. Het is – met respect voor elkaars standpunten – zoeken naar waar de raakvlakken liggen: de openingen voor (verdere) samenwerking in de toekomst. Want uiteindelijk is de zorglandbouw een prachtige kans voor al die betrokkenen.

Wilt u reageren op het interview met Dorine? Discussieer mee op de Platteland2.0 ning!

Advertenties

Wat gaat Guus doen in 2009?

Visie

Guus groeit in 2009 snel richting wasdom, en dat is een groep mensen die elkaar weten te vinden op de onderwerpen rond platteland. Die mensen creeren meerwaarde voor zichzelf en anderen, op zodanige zelf-organiserende wijze dat Guus blijft bestaan zonder zware externe ondersteuning.

Een metafoor: Guus is straatvoetbal. LNV leverde de bal (de tool www.guus.net), maar het gaat niet om die bal, het gaat om het spel. Er is geen stadion; we spelen op straathoeken en trapveldjes van anderen. Het is straat voetbal: we maken met elkaar de regels en iedereen die mee wil doen mag meedoen. Je doet mee omdat het voor jou iets oplevert. Wát dat is is voor iedereen anders, bijvoorbeeld lol, kennis/sen, zichtbaarheid. Wie (even) niet wil meevoetballen laat zich naar de achtergrond zakken, wie tijdelijk wil schitteren speelt zich in de kijker. Wie invloed wil kunnen uitoefenen op het spel, zal mee moeten spelen. Speelt er niemand, dan is het een saaie boel.

In 2009…. tijdelijke themas

We gaan de komende tijd allerlei trapveldjes verkennen en mensen lukraak de bal toespelen om te kijken of ze korter of langere tijd mee willen spelen. Guus gaat tijdelijk bepaalde themas in de aandacht zetten, om daarmee de hotspots van de community te ontdekken en te ontwikkelen. Daarbij worden dan mensen uitgenodigd zich speciaal voor die gelegenheid inschrijven en het thema helpen uitdiepen. We gebruiken zoveel mogelijk een mix van tools en modaliteiten, zowel online als f2f (bv door aan te sluiten bij een Real Life event). De teleconference call op vrijdag is ook een goed instrument om hierbij in te zetten. Doel is meervoudig: ontdekken en ontwikkelen van netwerk en kennisbasis van Guus.

In januari: Landbouw en zorg

Omdat 13 jan een Landbouw en Zorg event op de agenda staat, én we tenminste twee meemakers hebben die dit oprecht bezighoudt, is dat een logische eerste keus. René van der Leest en Dorine Ruter zijn betrokken bij dit thema.

Wat hebben we op dit moment al zoal, rond het thema Landbouw en Zorg?

Landbouw en zorg op Guus

Via Guus: klik eens op het woord farmingforhealth in de rechter “tag cloud”. Je ziet nu alles wat ooit is gemarkeerd met deze tag. Hieruit blijkt ook wel, dat Dorine binnen Guus een specialist is op dit vlak. De blog van Dorine, en dan met name de categorie “landbouw en zorg” is ook binnen Guus getagged. De tag “zorgboerderij” geeft vooral sites van zorgboerderijen gemarkeerd door Marga de Jong. Socialfarming lijkt een grote overlap te hebben met farmingforhealth.

Op de Platteland2.0 ning (een community platform) is een subgroep die zich richt op het thema Landbouw en Zorg. Iedereen is vrij om zich aan te sluiten en mee te lezen… en “praten”. (Eerst aanmelden bij de Platteland2.0 ning, dan bij de subgroep. Net als bijna alles op Web2.0 is aanmelden gratis en in principe zonder verplichtingen. Wel is het leuk als leden zich (na een tijdje) ook actief opstellen.)

Een manier om Guus slim te gebruiken is om leden van Guus te volgen. Volg bijvoorbeeld je medeleden van de ning groep landbouw en zorg, en kijk welke kennis jullie voor elkaar ontsluiten op Guus. (klik op leden, en vervolgens op “volgen” naast de naam van het lid)

Ook op deze blog zullen de komende weken een aantal posts over Landbouw en Zorg verschijnen.